Van Arita dùng cho hệ thống PCCC sau cải tạo công trình cần kiểm tra những gì?

Van Arita dùng cho hệ thống PCCC sau cải tạo công trình cần được kiểm tra lại rất kỹ trước khi đưa hệ thống vào vận hành bình thường. Trong quá trình cải tạo, công trình có thể thay đổi mặt bằng, đổi công năng phòng, di chuyển đường ống, làm lại trần vách, thay thiết bị, bổ sung nhánh mới hoặc tháo lắp một số van để thi công.

Nếu sau cải tạo không kiểm tra lại van Arita, hệ thống PCCC có thể gặp các lỗi như van bị đóng nhầm, mất nhãn nhận diện, rò mặt bích, tín hiệu báo sai, van bị che khuất sau trần vách hoặc áp lực nước không còn đúng như trước. Với hệ thống chữa cháy, các lỗi này cần được phát hiện sớm vì ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng cấp nước khi có sự cố.

Vì sao sau cải tạo công trình cần kiểm tra lại van Arita?

Cải tạo công trình thường làm thay đổi nhiều hạng mục kỹ thuật. Có thể đội thi công phải đóng van để cô lập tuyến, tháo đoạn ống, thay gioăng, nối thêm nhánh, di chuyển hộp kỹ thuật hoặc thay đổi vị trí trần/vách che đường ống.

Sau khi cải tạo xong, nếu không kiểm tra lại, một số van có thể vẫn đang đóng, một số van bị che khuất, một số nhãn van không còn đúng với thực tế. Ngoài ra, các vị trí mặt bích vừa tháo lắp cũng có nguy cơ rò nước khi hệ thống được thử áp hoặc chạy bơm.

Vì vậy, kiểm tra van sau cải tạo là bước cần có trước nghiệm thu và bàn giao vận hành.

Kiểm tra trạng thái mở đóng của van

Việc đầu tiên là kiểm tra tất cả van Arita đã bị tác động trong quá trình cải tạo. Cần xác định van nào phải mở thường trực, van nào thường đóng, van nào chỉ dùng khi bảo trì hoặc xả khí.

Với van cổng, cần kiểm tra tay quay và hành trình mở. Với van bướm, cần kiểm tra chỉ thị trên tay gạt, hộp số hoặc bộ tín hiệu. Với van tín hiệu điện, cần đối chiếu trạng thái thực tế tại van với tín hiệu báo về tủ trung tâm.

Không nên chỉ dựa vào lời bàn giao miệng. Cần kiểm tra trực tiếp từng van quan trọng.

Kiểm tra rò nước tại thân van và mặt bích

Sau cải tạo, các vị trí mặt bích, gioăng, bulong và đoạn ống gần van cần được quan sát kỹ. Nếu có tháo lắp van, thay đường ống hoặc sửa nhánh gần van, nguy cơ rò nước sẽ cao hơn.

Cần kiểm tra xem quanh mặt bích có vệt ẩm, giọt nước, vệt rỉ vàng hoặc dấu hiệu thấm nước không. Bulong phải đủ số lượng, siết đều, không cong, không thiếu lực. Gioăng cần đặt đúng tâm, không rách, không gấp mép.

Sau khi thử áp hoặc chạy bơm, nên kiểm tra lại một lần nữa vì có điểm rò chỉ xuất hiện khi hệ thống chịu áp.

Kiểm tra tín hiệu điện nếu có van giám sát

Nếu hệ thống dùng van bướm tín hiệu điện Arita hoặc van cổng tín hiệu điện Arita, cần kiểm tra lại tín hiệu sau cải tạo. Trong quá trình thi công, dây tín hiệu có thể bị kéo căng, lỏng đầu nối, đứt ngầm, ẩm nước hoặc đấu nhầm.

Cần test trạng thái mở đóng theo quy trình. Khi van mở, tủ trung tâm phải báo đúng. Khi van đóng hoặc thay đổi trạng thái, tủ cũng phải phản ánh đúng. Nếu tín hiệu không khớp với trạng thái thực tế, cần xử lý trước khi nghiệm thu.

Kiểm tra vị trí van có bị che khuất không

Sau cải tạo, trần thạch cao, vách kỹ thuật, tủ điện, ống gió, máng cáp hoặc nội thất mới có thể che mất vị trí van. Đây là lỗi rất hay gặp.

Van Arita cần có lối tiếp cận để đóng mở, kiểm tra rò nước và bảo trì. Nếu van nằm sau trần hoặc sau vách, phải có cửa thăm đủ rộng. Tay quay, tay gạt hoặc hộp số cần có đủ khoảng thao tác, không bị vướng.

Không nên để van quan trọng bị chôn kín sau hạng mục hoàn thiện.

Kiểm tra nhãn van và biển báo nhận diện

Cải tạo công trình có thể làm mất nhãn cũ hoặc làm nhãn không còn đúng. Ví dụ, một khu vực đổi công năng, nhánh ống được nối thêm hoặc van được chuyển vị trí nhưng biển báo vẫn giữ thông tin cũ.

Mỗi van Arita nên có mã van, tuyến cấp, khu vực phục vụ và trạng thái thường mở hoặc thường đóng. Với van PCCC, nhãn nhận diện rất quan trọng để tránh thao tác nhầm khi bảo trì hoặc xử lý sự cố.

Nếu cải tạo làm thay đổi tuyến ống, cần cập nhật lại nhãn và hồ sơ quản lý.

Kiểm tra áp lực và thử kín hệ thống

Sau cải tạo, hệ thống PCCC cần được thử kín hoặc kiểm tra áp lực theo quy trình của công trình. Việc này giúp phát hiện rò nước tại đoạn ống mới, mối nối mới, mặt bích van, gioăng và các phụ kiện liên quan.

Khi thử áp, cần theo dõi các van Arita ở khu vực đã cải tạo và các van đã thao tác để cô lập tuyến. Nếu áp lực tụt bất thường, cần kiểm tra lại toàn bộ khu vực sửa chữa, đặc biệt là các mối nối gần van.

Không nên đưa hệ thống vào vận hành nếu chưa kiểm tra kín nước sau cải tạo.

Kiểm tra chiều dòng chảy của van một chiều và Y lọc

Nếu trong quá trình cải tạo có tháo lắp van một chiều, Y lọc hoặc thay đổi hướng tuyến ống, cần kiểm tra lại chiều dòng chảy. Van một chiều Arita phải lắp đúng mũi tên trên thân van. Y lọc cũng cần đúng chiều để hoạt động hiệu quả.

Lắp sai chiều có thể làm nước không cấp được, chống hồi lưu không đúng hoặc gây cản dòng bất thường. Đây là lỗi nhỏ nhưng có thể ảnh hưởng lớn đến hệ thống PCCC.

Bảng checklist kiểm tra van Arita sau cải tạo công trình

Những lỗi thường gặp sau cải tạo công trình

Lỗi đầu tiên là quên mở lại van PCCC sau khi thi công. Đây là lỗi nguy hiểm vì hệ thống nhìn bên ngoài vẫn đầy đủ nhưng khu vực phía sau có thể không có nước chữa cháy.

Lỗi thứ hai là van bị che khuất sau trần hoặc vách mới. Khi cần kiểm tra hoặc xử lý sự cố, đội vận hành không tiếp cận được van.

Lỗi thứ ba là tín hiệu điện báo sai do dây bị ảnh hưởng trong quá trình cải tạo.

Lỗi thứ tư là nhãn van không còn đúng với thực tế sau khi đổi tuyến hoặc đổi công năng khu vực.

Lỗi thứ năm là không thử kín lại các mối nối gần van, dẫn đến rò nước sau khi hệ thống chạy bơm.

Lưu ý khi bàn giao sau cải tạo

Khi bàn giao, cần có danh sách các van đã thao tác, van đã tháo lắp, van đã thay mới và van liên quan đến khu vực cải tạo. Mỗi van cần ghi rõ trạng thái cuối cùng, kết quả kiểm tra rò nước, tín hiệu điện nếu có và tình trạng nhãn nhận diện.

Nếu có thay đổi bản vẽ, cần cập nhật sơ đồ van để đội vận hành mới không bị nhầm. Với các vị trí quan trọng như phòng bơm, tuyến chính, van sprinkler, van tầng hoặc van khu vực, nên kiểm tra lại thêm sau vài ngày vận hành.

Kết luận

Van Arita dùng cho hệ thống PCCC sau cải tạo công trình cần kiểm tra lại đầy đủ các yếu tố như trạng thái mở đóng, rò nước, mặt bích, gioăng, bulong, tín hiệu điện, chiều dòng chảy, áp lực thử kín, vị trí thao tác, nhãn van và hồ sơ bàn giao.

Cải tạo công trình rất dễ làm thay đổi thực tế vận hành của hệ thống PCCC. Vì vậy, không nên chỉ kiểm tra đoạn ống mới sửa mà cần kiểm tra cả các van đã cô lập, van đã tháo lắp và van bị ảnh hưởng bởi trần vách mới. Nếu cần tham khảo nhóm van chuyên dùng cho hệ chữa cháy, có thể xem thêm tại Van PCCC.

Câu hỏi thường gặp về van Arita sau cải tạo công trình